संविधानसभा निर्वाचन ढिलाइ किन ?

काठमाडौँ, २२ मङसिर । संविधानसभा निर्वाचनरूपी बललाई नेकपा - एमालेले गोलपोस्टमा पुर्‍यायो, नेकपा -माओवादीले बल छिराउनबाट रोक्यो र नेपाली काङ्ग्रेस त बल छिर्ला भनेर गोलपोस्ट मै तेर्सियो । संविधानसभा निर्वाचन किन ढिलाइ भन्ने प्रश्नको जवाफमा विधायक परी थापाले गर्नुभएको ती टिप्पणी सुनेर सात दलका नेताहरू हाँसेर यसको केही खण्डन गरे भने आंशिक सत्यता पनि रहेको जवाफ दिए । गैरसरकारी संस्था महासङ्घद्वारा आज यहाँ आयोजित संविधानसभा निर्वाचन किन ढिलाइ भन्ने प्रश्नमाथिको छफफलमा सात राजनीतिक दलका नेताहरूले निर्वाचन स्थगित हुनुमा एक पार्टीले मात्र निर्णायक भूमिका नरहेको र साझा सहमतिबाटै निर्वाचन स्थगित भएको र्सार्वजनिक गर्नुभयो । उहाँहरूले अब पनि सहमति र सहकार्यबाटै निर्वाचनको नयाँ मिति तोकिने जानकारी गराउँदै सात राजनीतिक दलको विकल्प नभएकोमा जोड दिनुभयो । नागरिक समाजका अगुवाहरूले विधि र प्रक्रिया पुर्‍याएर मात्र शीध्र निर्वाचनको मिति तोक्न आग्रह गर्दै नेताहरूले विगतका समयमा राजनीतिक पार्टी माओवादीबीच भएका सहमतिलाई समीक्षा गर्न आग्रह गर्नुभयो । उहाँहरूले सात राजनीतिक पार्टी राजनीतिक रूपान्तरणको पुँजी भएकाले जनताका नाउँमा जे गरे पनि हुन्छ भन्ने मानसिकता त्याग्न र आफूले विगतमा बोलेका तथा सहमति जनाएका के कति कार्यान्वयन भए भन्ने र्फकेर हेनु पर्नेमा जोड दिनुभयो । छलफलमा नेपाली काङ्ग्रेसका केन्द्रीय सदस्य नरहरि आचार्यले नेकाका कारण संविधानसभा निर्वाचन स्थगित नभएको स्पष्ट पार्दै चुनावमा जान सबैभन्दा पहिले आफ्नो पार्टी घोषणापत्र र्सार्वजनिक गरेको बताउनुभयो । उहाँले निर्वाचनको घोषणा सरकार, सात पार्टीबाट मात्र नभई सिङ्गो व्यवस्थापिका-संसदबाट पनि भएकाले निर्वाचन स्थगित हुनुमा व्यपस्थापिका-संसद पनि जिम्मेवार रहेको उल्लेख गर्दै अन्तरिम संविधान संवैधानिक दस्तावेजजस्तो नभएकाले समस्या आएको हो भन्नुभयो । नोट अफ डिसेन्ट पनि जनाउने, सहमतिमा हस्ताक्षर पनि गर्ने परम्परा सुरु भएकोले नै अहिले सात पार्टीबिचमा केही अविश्वास पैदा भएको र यसलाई हटाउन नयाँ समझदारीको आवश्यक रहेकोतर्फनेता आचार्यले जोड दिनुभयो । नेकपा -माओवादीका प्रवक्ता कृष्णबहादुर महराले संविधानसभा निर्वाचनबाट राजनीतिक समस्याको निकास हुन्छ भन्ने मान्यताबाट माथि उठेको पार्टी निर्वाचनबाट भाग्ने कुरै आउँदैन भन्दै आफ्नो पार्टी नयाँ विचार विकास गर्न खाजेको हो र्सत तेर्स्याउन खोजेको होइन भन्नुभयो । उहाँले संविधानसभाको निर्वाचन र्सार्थक, अर्थपुर्ण र ऐतिहासिक बनाउनका साथै परम्परागत सोच र अल्मललाई अन्त्य गर्न भनेर नै नयाँ राजनीतिक धार निर्माण गर्नतर्फआफ्नो पार्टी जोड दिइराखेको जानकारी दिनुभयो । नेकपा -एमालेका नेता प्रदीप ज्ञवालीले शान्ति प्रक्रियाको महत्वपुर्ण अङ्ग निर्वाचन स्थगित भएर नै समस्या झन् बल्भिएकोले यसलाई कुनै र्सत तेर्स्याएर अवरुद्ध गरिनुहुन्न भन्नुभयो । उहाँले गणतन्त्रको घोषणा र निर्वाचन प्रणालीमा राजनीतिक गाँठो नअल्भिmई राजनीतिक मनसायमा गाँठो परेको हो भन्दै यसलाई फुकाउन निर्वाचनबाहेक अर्को विकल्प छैन भन्नुभयो । असहमतिका बीचबाट सहमति खोजेर सात दलीय एकतालाई बलियो बनाउन र अहिले सात दल एकै डुङ्गामा छौँ, डुबिए सबै डुबिन्छ भन्ने भावनाले काम गर्न आग्रह गर्नुभयो । विधायक परी थापाले सात दल एवम् सरकारले संविधानसभा हुने वातावरण सिर्जना गर्ने कामै नगरेकाले निर्वाचन हुन नसकेको बताउनुभयो । पुर्व सभामुख दमननाथ ढुङ्गानाले सात दलबीच राष्ट्रिय स्वार्थभन्दा दलीय स्वार्थ्र्एकाले एकपछि अर्को सङ्कट मुलुकमा देखिएको चर्चागर्दै १२ बुँदेदेखि अहिलेसम्मको सहमतिको समीक्षा गर्न दलहरूसँग आग्रह गर्नुभयो । प्रा. कपिल श्रेष्ठ, कृष्ण पोखरेल र मथुरा श्रेष्ठले सात दलबीचमा देखिएको विश्वासको सङ्कट नहटाइकन संविधानसभा निर्वाचनको मिति घोषणा गर्दा पुनः निर्वाचन र्सने खतरा हुनेतर्फसचेत गराउनुभयो । महासङ्घका अध्यक्ष डार्.अर्जुन कार्कीले सात दलमाथि जनताको भरोसा रहेकाले दलहरूले आफ्ना व्यवहारका कारण जनतालाई निरास नबनाई संविधानसभाको निर्वाचन सम्पन्न गर्नेतर्फलाग्न आग्रह गर्नुभयो ।